Tục hái lộc đầu xuân

Theo truyền thuyết, khi thấy các con mình khôn lớn , vua Hùng bèn triệu tập các quần thần ,bô lão cùng các con đến phán bảo:

- Nay các con đã khôn lớn, ta muốn các con đi dạy dân làm ăn và trấn cứ các nơi.

Nghe vua cha truyền, các con đều có ý ngần ngại và chỉ muốn được ở lại cùng cha mẹ. Quần thần không biết tâu với vua thế nào thì bà hoàng hậu thưa:

- Các con vì lưu luyến cha mẹ nên không muốn đi xa. Tôi trộm nghĩ nhà vua nên làm lễ tế trời đất rồi dùng cách "bẻ lộc" cho con. Ai nhận được cành lộc nào thì cứ phương ấy mà đi.

Thấy phải, Vua thuận ý rồi truyền cho quần thần cà các con đi nghĩ, không ai được động tĩnh... Sau đó, Vua cho dựng đàn làm lễ tế trời đất trên đỉnh núi suốt cả đêm. Đến giữa canh ba, Vua Hùng đi bẻ lá xem giờ sang canh, bà hoàng hậu đi bẻ cành lộc để chia cho các con. Sáng hôm sau,Vua ban cho mỗi con một cành lộc và dạy rằng: "Non ở nhà, già ở ấp (trại ấp). Chẵn lên non, còn xuống biển. Trên đường đi, nếu gặp điều không may, các con cứ lấy cành lộc còn đẫm sương đêm nay mà vẫy lên thì giặc giã, tà ma nào cũng sẽ tan hết. Con nào lên núi Vua ban cho mây và ngựa, các con xuống biển Vua cho gio; và thuyền".

Y lệnh Vua cha, các con qùy lạy và nhận mỗi người một cành lộc rồi lên đường đi trấn cứ mỗi miền. Vua xiết đỗi mừng vui, truyền cho muôn dân mở hội mừng các "tiểu vương" đến trị vì xứ của mình.

Từ đó, "hái lộc đầu xuân" đã trở thành phong tục của dân tộc ta. Hái lộc là để "lấy may,cầu may" khi bước sang năm mới. Do vậy , người ta thường đi hái lộc sau giao thừa hoặc sớm tinh mơ ngày mồng một Tết. Cây lộc được chọn là cây cổ thụ ở đầu làng bên giếng nước. Cành lộc được nâng nui, không được cho ai, vì như vậy sẽ "mất lộc". Sau khi hái lộc về, cành lộc được treo ở hiên nhà, trước gian giữa hoặc cửa ra vào để trừ ma qủy và để báo cho mọi người biết: đã có người xuất trình "xin" lộc đất trời.